साहित्य

नेपालबाहिर बस्ने नेपालीको साहित्य लेखन र सक्रियता पनि लोभलाग्दो छ । यसैको एउटा प्रमाण आगामी आइतबार काठमाडौंमा सार्वजनिक हुँदै छ । नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठान कमलादी काठमाण्डौंमा उत्तर अमेरिकामा बसोबास गर्ने नेपाली कथाकारहरुको संयुक्त कथा संगालो ‘परदेशका कथा’ लोकार्पण गरिँदै छ । संग्रहमा अमेरिकी भावभूमिका २४ कथा रहेको सम्पादक कृष्ण कुसुमले बताए । कृति प्रकाशन शिखा बुक्सले गरेको हो । पुरा पढौ

मेरो एक मुठ्ठीको मुटुलाई मुठ्ठीमा बोकेर कहिले तारेभिरको उकालो चढिरहेँ कहिले ओरालो झरिरहें ….मेरो मुटु मेरो देशको माटोले बनेको छ । आफ्नो मुटुलाई माटोसँग जोडेर लेखिएको मुटु कविता सुनाउँदै उनी अगाडि बढे । मञ्चमा १ मात्र कुर्सी थियो, त्यो पनि खाली । कविको आवाज सुनिन्छ तर कवि अगाडि देखिँदैनन् । माघे सङ्क्रान्तिका परिकार घिउ, चाकु र तरुल खाएर कार्यक्रम हलमा प्रवेश गरेका दर्शक तथा स्रोता एकछिन अलमलमा परे । पुछारसिटबाट… पुरा पढौ

नेपालको प्रमुख धार्मिक तीर्थस्थल मुक्तिनाथको बारेमा वर्णन गरिएको ‘मुक्तिनाथ महाकाव्य’ पोखरामा लोकार्पण गरिएको छ । महाकाव्यको रचना महाकाव्यकार एवं कवि रामनाथ अधिकारी ‘संगी’ ले गरेका हुन् । राष्ट्रिय धर्मसभा नेपाल जिल्ला शाखा कास्कीद्वारा आयोजित कार्यक्रममा वेदगुरु एवं पोखरा चिसाखोला वेद विद्याश्रमका संरक्षक अग्निहोत्री पं. केदारनाथ तिमिल्सिना उपाध्यायले गरेका थिए । उक्त अवसरमा उनले धर्मले नै सबैको रक्षा गर्ने भएकाले कसैमाथि कुभलो चिताउनु, नराम्रो सोच्नु ठूलो पाप भएको बताए । उनले… पुरा पढौ

हिन्दी भाषामा अनुवाद गरिएका राष्ट्रकवि माधवप्रसाद घिमिरेको गीति नाटक ‘अश्वत्थामा’ लोकार्पण गरिएको छ । विश्व हिन्दी दिवसका अवसरमा काठमाडौंस्थित भारतीय राजदूतावास तथा त्रिभुवन विश्वविद्यालय अन्तर्गतको हिन्दी केन्द्रीय विभागद्धारा संयुक्त रुपमा आयोजित कार्यक्रममा उक्त नाटक लोकार्पण गरिएको हो । संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्री हृदयेश त्रिपाठीले उक्त नाटक लोकार्पण गरेका थिए । उक्त अवसरमा कार्यबाहक राजदूत डा. अजय कुमारले भारतका प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको सन्देश पढेर सुनाएका थिए । साथै कार्यक्रममा… पुरा पढौ

लडिरहेछन् जीवन शैयामा हररात जाग्राम छौंं तिमी बत्तीसँगै हेर्छ्यौं उनलाई निस्पट अँध्यारोमा तिमी अरुलाइ रात हुँदा यहाँ दिन महसुस गर्छ्यौ तिमी छटपटाइमा छन् शरीरहरु नसामा उर्जा भर्छ्यौ तिमी जीवन बाच्ने आशा राख्छन् शैयामाथिका शिथिल मन हातमा क्याप्सुल थमाउँदै पिलाउछ्यौ सँगै जल तिमी तिम्रो स्पर्श अनि मुस्कानले प्रसन्न बन्छ्न ती घाइतेहरु पीडामा मुस्कुराउँछ बिरामी बाच्ने उर्जा बाड्छ्यौ तिमी जीवन रक्षार्थ खटिरहन्छ्यौ श्वेत सुकिला पहिरनमा तिमी सदा सत्कर्म गर्ने दीर्घायुको विज्ञानकी अप्सरा… पुरा पढौ

पोखराका अक्षरयात्रीहरू नवलपुरको बौदीकाली गाउँपालिका डेढगाउँमा पुगेका छन् । त्यहाँ पुगेर उनीहरूले सोही स्थानमै सिर्जित आआफ्ना रचना सुनाए । सिद्धार्थ सामुदायिक सिकाइ केन्द्रको व्यवस्थापन र साहित्यकार उज्वल ओझाको विशेष पहलमा पोखराका अक्षरयात्री त्यहाँ पुगेका थिए । अक्षरत्रयात्रीको उद्देश्य पर्यटन भ्रमण वर्षलाई सघाउने पनि थियो । ‘जीवन र जगतको यथार्थबोधको लागि अज्ञरयात्रा’ नाराका साथ पोखराका यी अक्षरयात्रीहरू यसैगरी प्रत्येक महिना नयाँनयाँ ठाउँमा पुग्ने त्यहाँको बारेमा रचना सृजना गर्ने र सोही स्थानमै… पुरा पढौ

यो मेरो बक्तब्य होअर्थात् यो धरतीको सबैभन्दा सुन्दर मानिसको आवाज हो । तिम्ले फेर्ने प्रत्येक स्वासमाम मैलो किसानको पसिनाको गन्ध आयो कि आएन?तिम्रो घाँटिबाट ओर्लिँदैगरेको प्रत्यक गाँसमामेरो आलो रगतको गन्ध आयो कि आएन?तिम्रो टेबलमा सजिएका चौरासी ब्यन्जनमाथीयो बूढो किसानको चाउरिएको अनुहार नाँच्यो कि नाचेन? तिम्रो जिवनकोअर्थात तिमी बाँचेको ब्यबस्थाकोअर्थात तिम्रो शरिरको कुन अंगमा छैन म? तिम्रो पेटको भोकमा छु मतिम्ले देख्ने सपनामा छुतिम्रो आँखाको दृस्ठिमा छुबिडम्बना !म भएरै सम्भव हुने… पुरा पढौ

उखु पेली मेसिनमा चिनी बन्थ्यो पहिले किसानसमेत पेलिकन बन्दो रै छ अहिले त्यस्तो खालको चिनि आज छ त बजारभरि ब्यापारीले बेचेका छन् नाफा गरी गरी । ऋण गरेर उखु ला ुछ न त केहि पाु छ त्यहि उखुको पैसो माग्न अर्को ऋण नि लाछ मिलमै ल्याउछ्न् बेच्न बरा खेतमा जान्न किन्न चिनी बेच्छ मिलवालाले उखुको मोल दिन्न । सरकारले भन्छ अझ हो यो नगदे बाली मिलवालालाइए होला सायद किसान मर्छन्… पुरा पढौ

विभिन्न कार्यक्रमका साथ कवि शिरोमणि लेखनाथ पौड्यालको एक सय ३६ औं जन्मजयन्ती मनाइँदै छ ।  पौड्यालको जन्म १९४१ साल पुस १५ गते कास्कीको अर्घौंअर्चलेमा भएको थियो । पौडयालले सर्वप्रथमगङ्गागणेशस्तोत्र, अमरकोश, चण्डी पढेर आफूभित्रको जागृतिको दैलो उघारेका थिए ।  उनले आफू साहित्य लेखनमा लाग्न पितृप्रसादको सहयोग लिन खोज्दा उनीबाट उल्टै हप्काइ खाएका थिए । वास्तवमा त्यही ईखर दधिराम मरासिनीको स्नेह,सहयोग र सद्भावनाले उनले काव्य सृजनाको लेखनविन्दूमाआफूलाई पुर्याएका थिए । पौड्याल आफू… पुरा पढौ

जन्मदिनमा अरुले उपहार दिन्छन्, तर साहित्यकार आम मान्छे भन्दा फरक हुने नै भए । कवि रोशनी गुरुङले आफ्नो जन्मदिनमा पाठकलाई उपहार दिएकी छन् । उनको पहिलो कृति स्वर्गको एक फन्को आइतबार पोखरामा लोकार्पण भएको छ । रोशनीका लागि यो धर्ती, कला, संस्कार, संस्कृति नै स्वर्ग हो । यही परिवेशलाई लयमा उनेर उनले कविता लेखिन् । पत्रकारितामा सक्रिय रोशनीले आइतबारबाट औपचारिक रुपमा कविको परिचय थपिन् । कृति मादी गाउँपालिका अध्यक्ष वेदबहादुर… पुरा पढौ