साहित्य

“ जीवन र जगतको यथार्थवोधको लागि अक्षरयात्रा” मूलमन्त्र बनाई गजलसन्ध्या र नवनीत साहित्य सागरद्वारा २०६२ साल असार १८ गतेदेखि निरन्तर रुपमा संचालित भैरहेको यात्रा साहित्यसंग सम्बन्धित कार्यक्रम “अक्षरयात्रा”को द्विशतक श्रृंखला फरक पर्वत कुश्मा स्थित शताब्दी घरमा सम्पन्न भएको छ । कालीगण्डकी बचाऔँ अभियान एवं कुश्मा कला परियोजनाका परिकल्पनाकार, अभियन्ता आरके अदीप्त गिरीको स्थानीय निम्तो र आयोजनामा शताब्दी घरमा आयोजित कार्यक्रममा पोखराबाट दुई दर्जन बढी कवि, लेखक, पत्रकारले सहभागिता जनाएका थिए… पुरा पढौ

क्यानडाको ओटवा विश्वविद्यालयमा पत्रकारिता प्राध्यापन गर्ने डा भानुभक्त आचार्य नेपाल आएको छेकोमा उनको कविता सञ्चयन सार्वजनिक भएको छ । आचार्यको पहिलो कविता सञ्चयन ‘शब्दब्रह्म’ शुक्रबार काठमाडौंमा आयोजित कार्यक्रममा सार्वजनिक भएको हो । आवरण प्रकाशन पाठकमाझ ल्याएको कृतिमा ५४ कविता संगृहित छन् । कवि आचार्य शब्दमा शान्ति सँगसँगै क्रान्ति पनि समाहित हुने बताउँछन् । उनले लेखेका छन्, ‘सनातन हिन्दू धर्म परम्परामा ओमलाई सबैभन्दा शक्तिशाली र महत्वपूर्ण वर्ण वा शब्द मानिन्छ ।… पुरा पढौ

१) झम्झम पानीअसारे महिना खेतको गह्रामायो जीवन धान्न धानको गुभो रोप्ने हो धारामागोड मेल गर मल बिउ छर धानको सरामा !बाचेको आफै यो जिन्दगानी श्रमको भरमाबेलाउती काचो ख्याल होइन साचो श्रमकै भरमा। २) आँसु र हासो दु:ख र पीर उर्लेको गण्डकीगाएर गीत लाएर प्रीत रमाइलो जिन्दगीकामगर्ने भन्दा ठगका घ्याम्पा सुतेका पिढीमाबोझिलो भारी बोकेर किसान उक्लदै सिढीमाबेलाउती काचो ख्याल होइन साचो उक्लदै सिढीमा ३) मलिलो माटो बारीको पाटो पसिना तररश्रमको मूल्य… पुरा पढौ

समालोचक प्राडा रामचन्द्र पोखरेल नेपाल संगीत तथा नाट्य राष्ट्रिय प्रज्ञा पुरस्कार २०७९ बाट सम्मानित भएका छन् । उपराष्ट्रपति कार्यालय लैनचौरमा मंगलबार आयोजित समारोहमा पोखरेललाई उपराष्ट्रपति रामसहायप्रसाद यादवले सम्मान गरे । पुरस्कार राशि १ लाख १ रुपैयाँ र सम्मानपत्र छ । नाट्य समालोचक तथा अनुसन्धानदाता पोखरेल नेपाल नाट्य प्रतिष्ठान पोखराका अध्यक्षसमेत हुन् । ३ दशकदेखि यो क्षेत्रमा क्रियाशील पोखरेलका नाटकसम्बन्धी ७ पुस्तक प्रकाशित छन् । उनी सिक्किम विश्वविद्यालयका अतिथि प्राध्यापक पनि… पुरा पढौ

यतिबेला म असमका चिराङ जिल्लाका गजलकार, कवि, हाइकुकार श्री गोविन्द शाण्डिल्यको गजल सङ्ग्रह "गजल गोविन्द" मा तल्लीन छु। "गजल गोविन्द" शाण्डिल्यको बाह्रौं कृति तथा तेस्रो गजल सङ्ग्रह हो। नेपाली साहित्य जगतमा "अनाश्रित" उपनामले ख्यात शाण्डिल्यको गजल सङ्ग्रह आफ्ना सहोदर भाइ वासुदेव शाण्डिल्य,जसलाई अकालै ईश्वरले आफ्नो बनाउन रुचाएर यो धर्तीबाट लग्ये उनीप्रति समर्पित भएको छ। सन २०२ २मा प्रकाशित उक्त कृतिमा मोठ ८१ वटा गजल समावेश भएका छन् भने कृति ईशानज्योति… पुरा पढौ

धमिलो तस्वीर हेरेर आमाले चित्त बुझाउछिन्।मक्किएको धुँरीखावो हेरेर परेला रुझाउछिन्। भित्ता भित्तामा बाको हत्केलाको निशानी छ!परमेश्वर सम्झेर निशानीमा शिर झुकाउछिन! सपना साकार पार्न हर साँझ दियो बाल्नु पर्छ!आफ्नो बिगत आजकल आमाले सुनाउछिन्। धन्य लाग्छ मलाई धर्म संस्कृति र रितीरिवाज!हर बिहान पुजा कोठामा आमा गुनगुनाउछिन्। पुरा पढौ

अस्थिर समयले!जिन्दगीको क्यानभासमा!पोतिरहेछ अनेकौं रङ्हरुइन्द्रेणी सपना देख्ने आँखाहरु!शहरका महलहरु चहार्दै छन्!सेतो दरबार भित्रन लालायित छन!जहाँ!आशा,भरोसा,अनिबिश्वासको लिलाम हुने गर्छ ! आँखाकै मुहानबाट बगेर!नदीहरु माहासागर पुगेका हुन!चंचलता र अस्थिरता नदीको स्वभाब हो!पहाडहरु भत्काउदै!गुराँसका जरा खोतल्दै!हरियाली सोहोर्दै!बगरमा लम्पसार नदीको यौवन!कहाँ कहिले विसर्जन हुने हो?नदी अनि जिन्दगीमा स्थिरता कहिले भेटिने हो?शव्दको विस्थापन कहिले हुने हो? आवरणमा जे देखिन्छ!हर चिजमा रुपान्तरण भेटिन्छ!समय सग समयनै किन हैरान छ!चेतना विस्तारित भएर!ब्रह्माण्ड साँघुरो भएपछि!किन सौर्य आँधी चल्दैछ?चेतनाको अवसान… पुरा पढौ

तेरो निम्ति म छु भन्ने एउटा साथी थियोम लडेको देखेपछि आँखा चिम्लिदियो ढल्दाखेरि नउठाउने साथी किन चाहियोआज बल्ल राम्रो सङ्ग मान्छे चिन्न पाईयोतेरो दुस्ख मेरो भन्ने एउटा साथी थियोमैले गुहार मागेपछि कानै थुनिदियो मुखमा नौनी पेटमा कैंची मान्छे रैछ त्यस्तोकल्पना नै नगरेको देखाउँछ रुप यस्तोतेरो लागि बोल्छु भन्ने एउटा साथी थियोबोल्नुपर्ने बेलामा त ओठै सिलाईदियो । पुरा पढौ

भरिए ठुला बजार,बस्ती धानका फाँटमा।सम्पूर्ण बस्ती हराएजस्तो मसान घाटमा॥कसिलो छैन,फुस्कन्छ भने मानिन्न कसार।लागेर पनि लागेझैँ अहिले देखिन्न असार॥ असारे गीत गुञ्जन्थे पहिला पहरा, पाखामा।खुसीका छाँगा, छहरा नाच्थे तन्देरी आँखामा॥रोपाइँ बाजा बज्दा त हुन्थ्यो हर्षको सञ्चार।लागेर पनि लागेझैँ अहिले देखिन्न असार॥ हलीको हह!गोरुका फाल,हिलाको सङ्गीत।रोपाइँ खाजा घुमेका रोटी लाग्दथे अमृत॥घुम र स्याखु ओढ्दा त लाग्थ्यो कृषिको संसार।लागेर पनि लागेझैंँ अहिले देखिन्न असार॥ रोपिन्छ बीउ गमलाभित्र कृषिको देशमा।बाइबलपछि लाग्ने छन् कति ऋषिको… पुरा पढौ

सूर्यमणि अधिकारी स्मृति प्रष्ठिानको अधिवेशनले इन्दिरा अधिकारी कोइरालाको नेतृत्वमा सर्वसम्मत नयाँ समिति चुनेको छ । शनिबार भएको संस्थाको चौथौं वार्षिक साधारण सभा तथा दोस्रो अधिवेशनले ३ वर्षे कार्यकालका लागि कोइरालाको नेतृत्वमा नयाँ समिति निर्वाचित गरेको हो । उपाध्यक्षमा प्राध्यापक देवीप्रसाद कँडेल, सचिव महेशप्रसाद अधिकारी र कोषाध्यक्षमा डा बाबुराम अधिकारी छन् । सदस्यमा ईश्वरीराज लौडारी, रवीन्द्र माकाजु, वेदनीधि आर्याल, शंकर खराल, महेन्द्रप्रसाद अधिकारी, गोबिन्दराज अधिकारी र शान्ता पुरी छन् । यस्तै,… पुरा पढौ