साहित्य

बा फ्रेमभित्र बसेपछि….

तिम्रो काँधको कन्चनजङ्गा चढेपछि नैजागेको हो म मा उचाइको मोहतिम्रो औँलाको अंकुसे साथ छुटेपछि नैबुझेको हुँ छुटाईको अर्थतिम्रो छातीमा सिउरी खेल्दैघाँटिमा पिङ खेल्न पाएपछि मात्रैबल्ल दसैँ आउने गर्थ्यो मेरोतिम्रो दौराको खल्तिबाटपिपलगेडी निस्केपछि बल्लचाडपर्व सुरु हुन्थ्यो मेरो । बा! आमा सधैँ झुटो बोल्छिन म सँग`बा खै` आमा भन्दातारा देखाउँदै भन्छिन्उ तेरो बा!बा, तिमी साँच्चै तारा बनेका हौ भनेकिन चम्कन्नौ मेरो चकमन्न रातमाबा, तिमी साँच्चिकै आकाशमा छौ भनेभिज्दा निथ्रुक्क वियोगको झरीलेकिन ओडाउन्नौ… पुरा पढौ

बा (कविता)

बा, सरल तरगहन अर्थ बहन गर्ने शब्दरहनसहन,पर्व संस्कारलाग्छ बा सब हुन् ।धर्तिपुत्र मेरा बाबालखैमा बा गुमाएपछिलाटी आमा र दिदीहरुकै मायामाघाम होइन छायामा हुर्किए ।। जिम्मेवारी बोध गरी व्यवहार धानेकामेरा बाको दुःखख्याउटो शरीर र पट्पटिफुटेका पैताला देखेरै महशुस गर्थेँआज आफैँ बा भएपछिअझ बढी बा भोग्दैछु ।। गधा, जिराफ र लाटोकोसेरो भएरबाँच्नुपर्ने त्यो समयराणा शासनदेखि गणतन्त्रसम्मको यात्राजीवन जात्रा भोगेका मेरा बालेगह्रौँ भारीका साथ१२ घण्टा हिँडेर बजार आऊजाऊगर्दै झन्डै दर्जन सन्तानको जिम्मेवारीकसरी निभाएहोलान्… पुरा पढौ

माधव घिमिरेप्रति कम्युनिस्टको असीम श्रृद्धा किन ?

मैले बुझ्न सकिनं ।राजा ज्ञानेन्द्र शाहीले प्रदान गरेको ‘राष्ट्र कवि’ को पगरीलाई शानका साथ लाएर हिँडेका कवि माधव घिमिरेको निधन भएको छ । कोही पनि मानवको मृत्युमा श्रद्धाञ्जली अर्पण गर्नु शोभनीय नै होला । तर, प्रस्तुतिको स्तर र शैलीले भावी पुस्तालाई हामी केही सन्देश दिइरहेका हुन्छौं । उनीप्रति असिम भावको श्रद्धाञ्जली व्यक्त गर्नाले भावी पुस्तालाई ‘मार्क्सवादी’ र ‘कम्युनिस्ट’ हरुले के सन्देश दिन खोजेका हुन्, केही बुझ्न सकिनं । मार्क्सवादले के… पुरा पढौ

‘ऋतम्भरा’ महाकाव्य छाडेर गयो घिमिरेको चोला

नेपाली हामी रहौँला कहाँ नेपालै नरहेउचाइ हाम्रो चुलिन्छ कहाँ हिमालै नरहेतराई हाम्रो सुनको टुक्रा हिमाल हिराकोमाटो र पानी पहिलो धन धर्तीका छोराको। नेपाली जनमनमा लोकप्रिय कविवर माधवप्रसाद घिमिरेको भौतिक शरीर अब रहेन। वर्तमान आधूनिक कविता, विशेषतः छन्कवितार गीति लेखनमा सर्वाधिक शिखरमा पुगेका राष्ट्रकवि घिमिरेको मंगलबार साँझ लैनचौरस्थित निवासमा १०१ वर्षको उमेरमा निधन भएको हो। उनी आउँदो असोज ७ गते १०२ वर्ष पुग्दै थिए। उाको शवलाई अहिले निवासमै राखिएको छ भने… पुरा पढौ

अथक भाषा सेवक ठाकुर चन्दनसिंह

(भारत स्वतन्त्रपूर्व सन् १९२९ मा नै साइमन कमिसनसमक्ष नेपाली भाषा मान्यताको माग गर्ने ठाकुर चन्दनसिंहले सन् १९२४ मा नै ‘अखिल भारतीय गोर्खालिग’ नामक सामाजिक संगठनको स्थापना गरेका थिए ।) नेपाली भाषालाई भारतीय संविधानको आठौँ अनुसूचीमा अन्तर्भूक्त गरिनुपर्छ भन्ने आधिकारिक मागका प्रणेता देहरादूनका आनन्दसिंह थापालाई मानिएतापनि भारतमा नेपाली भाषालाई मान्यता दिइनुपर्छ भन्ने मागको उठान यसभन्दा धेरैअघि स्वतन्त्रपूर्वकालमा नै देहरादूनकै ठाकुर चन्दनसिंहबाट भएको थाहा पाइन्छ । आनन्दसिंह थापाले १८ जनवरी १९५६ का… पुरा पढौ

राष्ट्रकवि घिमिरेको निधन

राष्ट्रकवि माधवप्रसाद घिमिरेको निधन भएको छ । उनको मंगलबार साँझ ५ बजेर ५५ मिनेटमा निधन भएको हो । घिमिरे लमजुङको पुस्तुनमा विस १९७६ मा जन्मिएका थिए । माधवप्रसाद घिमिरे स्वच्छन्दतावादी भावधारा र परिष्कारवादी शैली भएका कुशल नेपाली साहित्यकार कवि र गीतकार हुन्। उनी बाल्यावस्थादेखि निरन्तर रुपमा नेपाली साहित्यका कविता, खण्डकाव्य, गीतिनाटक, कथा, अनुवाद लेख -प्रबन्धजस्ता अनेकौं विधा-उपविधाहरुमा निरन्तर कलम चलाउदै आएका बहुमुखी प्रतिभा हुन्। पुरा पढौ

कविता : बाबा

झाले माले गोरु नारी, ज्वाली र हलामापसिनाले भिजायर, बिऊ रोपी गह्रामानथाकेर गोडमेल, गर्दै बाली सपार्दैपरिवारको सुखका गीत, गाउँछन् बाबा गलामा रिणको बोझ भए पनि, दुःख लुकाइ हाँसेरसन्ततिका लागि आफू, मरेसरी बाँचेरमर्न दिन्नन् बाबा कहिल्यै, सन्ततिका सपनापरिवारको खुशी किन्छन्, थोपाथोपा साँचेर हाम्रा लागि अभावको, आँधीबीच लड्छनगन्तव्यमा पुर्याउन, निरन्तर भिड्छन्बाबा यदि साथै भए दुनियाँमा कसैकादुश्मन पनि हार मानी सारथि भइ हिड्छन् दुष्टबाट देश बचाउन, खुकुरीको धारमासन्ततिको भोक मेटाउन, माहुरीको घारमाहरपल संघर्षमै, लडाइँ… पुरा पढौ

कविता : मानवता

रंगिन चस्मा लगाएरअसत्यको पदचाप पछ्याउँदैमानव सभ्यताको पाठ पढ्न बिर्सिएरहिंस्रक मानसिकता बोकेका राक्षसी प्रवृतिहरुमानैतिकता र ईमान्दारिताको खडेरी परेकाहरुमाखै कहिले पलाउलान् ?सकारात्मक सोचका पालुवाहरु अरुको रोदनमा अट्टाहस हाँसो हाँसेरदरिद्र सोचाइहरुमा रमाएरछुद्र बोली बोल्दैभतभती पोलीरहेका घाउहरुमा नुनचुक छर्दैबचनका तिखा तिखा बाण हान्ने ति जिब्रोहरुबाटखै कहिले निस्किएलान् ?महझैँ गुलिया शब्दहरु !! अन्यायको अँध्यारो सुरुङबाटउद्दारको प्रतीक्षामा थरथरी काप्दैसहारा मागीरहेका हातहरुलाईगरिबीले थकित भएकाहरूको आर्तनादलाईसुमधुर संगीत सम्झिदै आनन्द मान्नेहरुलेखै कहिले हटाउलान् ?वर्गीयताको तुलोमा जोखिने बिभेदहरु !मेहनत रोपी… पुरा पढौ

कविता : नेता भएछ

अदालतको तारेख धानेझैंकहिलेकाहीँ आउँथ्योन किताब ल्याउँथ्योन कापी ल्याउँथ्योन पढ्नै जान्दथ्योन लेख्नै जान्दथ्योमार्ने गोरुजस्तोजसलाई भेट्यो उसलाई हान्थ्यो डेरोडेरो घोइरोघोइरोअचम्मको डिंगोजस्तो न आमाका कुरा खान्थ्योन बाबुले भनेको मान्थ्योन मास्टरले सम्झाएको सम्झिने गर्थ्यो छुरी बोक्थ्योछुरी रोप्थ्यो त्यो मेरो साथीहाइस्कुल सँगै पढेको साथीएसएलसीमा छपटक फेल भएपछिखेत बेचेर सर्टिफिकेट खरिदेपछिकलेज भर्ना भएको साथीहुलदंगा गरेकालेकलेजका रेलिङ्ग र बार फोडेकालेसडकका ट्याक्सी रबस जलाएका लेकलेजबाटै रेस्टिकेट भएपछिअहिलेसम्म भेट नभएको साथी हिजो एकाएकराष्ट्रिय टेलिभिजनमाइन्टरभ्यू दिंदै गरेको देखें`विश्वको म पनि… पुरा पढौ

गीत

कल्ले भन्यो दुःख छैन अमेरिकामाडलर फल्ने रुख छैन अमेरिकामा ऋण काढेर गाडी चढ्छु ठूलै मान्छे ठान्छुघर छ मेरो , नाम छ बैंकको त्यसमै खुसी मान्छुरात , दिन केही नभनि हाड घोटिरह्योघरको किस्ता तिर्दा , तिर्दै जुनि बित्ने भयो एक हात बाक्लो हिउँ परेनि काममा जानै पर्योकाममा नगई के गर्नु खोई दालभात खानै पर्योकमाएको लाख देखिन्छ बचत सुको छैनसात साल भयो घर फर्किन अझै सक्या हैन। पुरा पढौ

हाम्रो बारेमा
नेपालदुत पाठकसम्म समाचार, सूचना, विचार र मनोरञ्जन पुर्याउने डिजिटल दुत हो । यो समाचार पोर्टलले विचार, विश्लेषणमा सिमित नरही खोजी पत्रकारितालाई पनि बढाबा दिने लक्ष्य राखेको छ । विकास, निर्माण, समाज परिवर्तनका लागि भएका सकारात्मक पक्षहरु उजागर गर्दै सत्य, तथ्य र निष्पक्ष समाचार सम्प्रेषण गर्न हामी प्रतिवद्ध छौं…
पूरा पढाैं