साहित्य

आज मे १ अन्तर्राष्ट्रिय श्रमिक दिवस सदाझैँ एकबिहानै उठ्यो राम साइँलो र, सरासर आरनमा गएर बस्यो आरनबाट खरानी उधिनेर निकाल्यो ऊभित्रको शक्तिजस्तै झरझराउँदो आगोको फिलुङ्गो ततायो फलामका डण्डि र पिट्यो हम्मरले बनायो हँसिया, बन्चरा र खुकुरीहरु आज सदाभन्दा निक्कै खुशी छ ऊ चारैतिरबाट औजारको माग आएको छ भ्याई नभ्याई छ उसलाई कतै हेर्ने फुर्सद छैन त्यसैले प्रफुल्ल छ उसको अनुहार उता, भेडाका बथान जस्तै मान्छेहरु हामीलाई रोजगारी दे श्रमको उचित… पुरा पढौ

पर्खालभित्र छु म यतिखेरमनलाई पनि पर्खालभित्रै राखेकी छु नचिहाउनु यादहरूले पनिपर्खालबाहिरबाट ,यादहरूकै छाता ओडीनतप्किनु बलेसी पर्खालभित्र पर्खालभित्र जेजे छन् त्यसैमा रमाउनु छपर्खालभित्र जोजो छन् उनैसँग पनि दूरी कायम राख्नु छ कुक्क कुक्क बाडुलीमानउभिनु तिमी पनिनपठाउनु शितका थोपाहरूबिहानैबिहानै दुवोका पातहरूमा पर्खालभित्र छु म यतिखेरनचिहाउनु हावाले पनि पर्खालबाहिरबाट नपस्नु सुटुक्क गौँथलीहरूपर्खालभित्रनपस्नु खुरुक्क पुतलीहरू पर्खालभित्रनपस्नु भँवराहरू खुसुक्कपर्खालभित्र यतिखेर पर्खालभित्रै संसार अटेको छ यतिखेर पर्खालभित्रै सुरक्षित अनुभूत भएको छ पर्खालबाहिर छेपाराहरू सल्बलाएका छन् पर्खालबाहिर… पुरा पढौ

१. कहिले अचम्म लाग्छ...... कहिले अचम्म लाग्छ यिनको पारा देखेर पु¥याउनै नसकिने यी अजिङ्गरको आहारा देखेर जीवन बुझ्न नसकेर छट्पटाउँछ ऊ छक्क पर्छु म यो संसार सारा देखेर ।। देश लुट्नेहरु लुटिरहेछन्, छुटिरहेछन् यहाँ न्यायालय नै मौन छ ज्यानमारा देखेर ।। जो जीवनमा लिएर आए या दिएर गए सम्झन्छु म आजकल तिनलाई तारा देखेर ।। २. सम्झन्छु आमा सम्झन्छु अनि गाउँघर सम्झन्छु तिमी समीप हँुदाको प्रहर सम्झन्छु ।। कति पूरा… पुरा पढौ

सरकार ! यतिबेला देशभरी सन्त्रासको मेला लागेको छ आऊ तिमी पनि भोलि बिहान सबेरै, राजधानीको सडकमा हामी पैदल यात्रा गर्दै जुम्ला, जाजरकोट जाउँला तिमी आफ्नो झोलामा दुई, चार पोका आश्वासन बोक म मेरो झोलामा दुई, चार बोतल आँसु बोकूँला यात्रामा म जस्तै मजदुर भेटिन सक्छन् तिनका झोलामा पनि होलान् दुईचार पुरिया टुक्रिएका सपना दुई, चार प्याकेट बाङ्गाटिङ्गा भाग्य संगै मिलीजुली बाँडेर खाउँला सरकार, तिमी आत्तिनु पर्दैन थाक्यौ भने त्यहाँ प्रशस्तै… पुरा पढौ

यति बेला विश्वभर कोरोना कहर छ जीवन लीला सकिन्छ कि भन्ने जनमा डर छ यस्तो बेला नआत्तिई सचेत बन्नुपर्छ हात मिलाए, नजिकिए अनेकमा यो सर्छ ।।१।। पटक–पटक साबुन पानीले हात धुनु राम्रो माक्स, सेनेटाइजरले बच्छ जीवन हाम्रो बाहिर फेर घुम्नु हुन्न घरै बस्नुपर्छ हेलचक्राइँ ग¥यौँ भने फूल झै जीवन झर्छ ।।२।। उच्च ज्वरो, सुख्खा खोकी श्वासप्रश्वासमा बाधा निको हुन सक्छ तत्काल स्वास्थ्यचौकी जाँदा हल्का तातो पानी पिउँदा स्वास्थ्यलाई छ फाइदा… पुरा पढौ

संसद् भवननाटक भवन होयहाँ कहिल्यै रामलीला चल्छयहाँ कहिल्यै रासलीला चल्छरामलीला र रासलीलाको फ्युजनयहाँ सधैँ लक्ष्मी–लीला चल्छ । जब यहाँ रामलीला चल्छसांसदहरू सेल्फी अपहरणमा पर्छन्जब यहाँ रासलीला चल्छसांसदहरू जुहारी खेल्छन्जब यहाँ लक्ष्मी–लीला चल्छसांसदहरू मध्यरातमामौनव्रत बस्छन्जसो कि महाकाली मञ्चन । संसदीय रडाकोस्याउला युद्ध होकसैलाई एक डोको स्याउला चाहिएको छकसैलाई दुई डोको स्याउला चाहिएको छकसैलाई डोकाका डोका स्याउला चाहिएको छसिकन्दर यो धर्तीलाई अन्तिम बिदाइ दिंदै गर्दाखाली हात गएका थिएयी स्याउला बोकेर जानेछन्यहाँ प्रत्येक… पुरा पढौ

खोसेको छैन गास तिम्रो खुट्टा नतान साथी आएर पछाडिबाट भो शीरमा नहान साथी पाकेको आँप म होइन, झटारो किन हान्छौ के हानी गरें र, तिम्रो दुश्मन मलाई ठान्छौ नरेट गर्दन यो मेरो राखेर अचानो माथि सहन प्रहार सबै कहाँ पाऊँ ढुंगाको छाती म बाँच्दा तिम्रो संसार साँघुरो हुने नि हैन म मर्दा तिम्रो संसार विशाल हुने नि छैन सामुन्ने भेट्दा हमेसा दर्शन हजुर भन्छौ पर्दा पछाडि बसेर जरो त मेरो… पुरा पढौ

हरेक प्रथम कुराहरु स्मरणीय हुन्छन्, पहिलो आँखाले प्राप्त गर्दाको अनुभूति अपरिमित हुन्छ । त्यस्ता क्षणहरुलाई मनको आँखाले कलात्मक ढङ्गले फोटो खिचेको हुन्छ, त्यही कलात्मक फोटोले मानिसलाई सधैँभरि मीठो स्मृतिमा रम्न सिकाइरहेको हुन्छ । तिनै प्रथम दृश्यहरु आँखामा छाइरहेका हुन्छन् । काठमाडौँबाट अत्यन्तै नजिक रहेको जिल्ला भए पनि मेरो नुवाकोटसम्म राम्ररी घुम्न जाने मौका जुरिसकेको थिएन । उसो त यस्ता अवसरहरु नजुरेका थुप्रै जिल्लाहरु छन्, यीमध्ये नुवाकोट पनि एक थियो ।… पुरा पढौ

आसा र निरासाकोे स्कुल नजिकै बाटैको छेउमा दुईवटा गुलाफका बोटहरु थिए । ती मध्ये एउटा ढकमक्क फूलेको र अर्को किक्रिक्क परेको थियो । एक दिन आसाले ढकमक्क फूलेको गुलाबको बोटलाई सोधिन्, “सँगैमा छेउको साथी किक्रिक्क परेको छ, तिमी चाहीं कसरी यस्तो कलकलाउँदो भयौं ?” “यो बाटो हिड्ने मान्छेहरुले जत्ति नै टिपेपनि म फेरी फूलीहाल्छु । म कहिल्यै रित्तिन्न । बाटो हिड्ने सबैलाई सुगन्ध र सौन्र्दय दिई आनन्दित बनाउन पाएकोमा म… पुरा पढौ

मानिसहरुले के भन्ने हुन यदि मानिस कुरुपमात्रै यो भने यदि मानिस सुन्दरमात्रै भयो भने ? चटक्क मिलेकी त मेनका हुन सक्छिन् उर्वसी हुन सक्छिन् मिलाएर बनाएको मुर्तिजस्तै एक कथाकी राजकुमारी हुन सक्छिन् राजकुमार हुन सक्छन् देव इन्द्र हुन सक्छन्, कृष्ण हुन सक्छन् तर कृष्ण काला किन भएका ? शंकर किन कुरुप र सुन्दर भएका ? इन्द्र, कृष्ण पनि चटक्कै मिलेका थिए त ? किन इन्द्रको सुन्दर मनले अहिल्याको सुन्दर मनलाइ… पुरा पढौ