साहित्य

आहुति नेपाली प्रगतिवादी कविता, उपन्यासका क्षेत्रमा सुपरिचत नाम हो । उनकोअर्काे परिचयको क्षेत्र भनेको राजनीति हो । एक कविता कृति, दुई उपन्यास कृति र दुई वटा दर्शनका किताबहरु प्रकाशित भइसकेका छन् भने ‘दलन’ जस्तो चर्चित टेलिशृङ्खलाको कथा पनिउनले लेखेका छन् । आहुति थोरै लेख्ने तर गुणात्मक लेख्ने लेखकका रुपमा परिचितछन् । साहित्य लेख्नका लागि प्रेरणा भन्दा वस्तुगत परिस्थितिलाई प्रमुख मान्ने आहुतिसाहित्यलाई मान्छेका आकाङ्क्षा व्यक्त गर्ने तरिका हो भन्छन् । आहुति भन्छन्… पुरा पढौ

स्रोत भन्छ– निर्मलाको बलात्कार र हत्याको चार महिनापछि कञ्चनपुर मात्र होइन, सिङ्गो मलुकभरि दन्किएपछि विद्रोहको आगो उडाएर केपी ओलीका पोस्टर सडकछेउका खम्बाहरूबाट टाँसिएपछि निर्मलाका पोस्टरहरु र गर्जिएपछि देशैभर नेकपा नामको सक्कली बाघ चौधौँ शङ्कास्पद व्यक्तिको सूचीमा थपियो एउटा अर्को पात्र जे पनि हुन सक्छ उसको नाम काठमाडौँमा भेटियो एउटा ‘लागूपदार्थ दुव्र्यसनी’ (ऊ क्रान्तिको दुव्र्यसनी पनि हुनसक्छ र हुनसक्छ साँच्चिकै पेसेवर दुव्र्यसनी) र सुरु गरियो उसको डीएनए परीक्षण ! डीएनए परीक्षणअघि… पुरा पढौ

 "तिमी नभए त म उजाड उजाड हुन्थेँ ।" एक दिन रुखले पातलाई भन्यो । र भन्यो -"तिमी छ्यौ र पो म हराभरा भएको छु ,नाचेको छु ,रमाएको छु ।" " खुब स्वाङ पार्छौ नि मेरो अगाडि ।"पातले नखरा पार्दै भनी । " कसरी तिमीलाई विश्वास दिलाउँ प्रिय पात ?" रुखले भावुक हुँदै भन्यो । " तर बिछोडको पीडा त खप्नु नै छ एक दिन । तिमी त्यतिबेला के गर्छौ ?"… पुरा पढौ

मनप्रसाद सुब्बा नेपाली साहित्यका क्षेत्रमा परिचीत नाम हो । नेपाली साहित्यीक क्षेत्रमा स्वदेश बाहिर कलम चलाउने श्रष्टा मध्ये सुब्बा चर्चित मान्निछन् । पूख्यौली थलो पाँचथरको इम्बुङवाट भारतको दार्जिलिङस्थित बिजनबारी पुगेका साहित्यकार सुब्बाले आफनो साहित्यीक यात्रालाई उत्तिकै सक्रियता बनाउदै आएका छन् । ‘ मलाई प्रवासी हुँ जस्तो लाग्दैन’ नेपाली साहित्यमा पाँच दशक बढी देखि कलम चलाउदै आएका सुब्बाले भने,–‘ साहित्य भन्दा म कहिल्यै टाढा हुन सक्दिन् ।’ उनले साहित्यको सिमा नहुने… पुरा पढौ

‘म त लालीगुराँस भएछु, वनैभरि फूलिदिन्छु मनैभरि फुलिदिन्छु’ नेपाली साङ्गीतिक इतिहासमा एकपछि अर्का गीत दिन सफल स्वरसम्राट नारायण गोपालले संसार छाडेको मङ्सिर १९ गते २८ वर्ष बितिसक्दा पनि उहाँको नाम आज पनि उत्तिकै अमर छ । ‘केही मीठा बात गर, रात त्यसै ढल्कँदै छ’, ‘आँखा छोपी नरोउ भने भन्नुपर्‍या छ, मुटुमाथि ढुङ्गा राखी हाँस्नुपर्‍या छ’, ‘झरेको पात झैँ भयो, उजाड मेरो जिन्दगी’, ‘मलाई नसोध कहाँ दुख्छ घाउ, म जे छु… पुरा पढौ

कि यशूका चेला बन कि मार्क्सका चेला बन कृपया एक थोक बन यो वन्नै नसकिने कुरा लौ न बन्छु नभन ! कि वाइवल पढ कि कम्युनिष्ट घोषणापत्र पढ कि गीता पढ कि 'राज्य र क्रान्ति' पढ कि वेद पढ कि वर्ग संघर्ष पढ कृपया एक थोक पढ यो अध्यात्म र भौतिकवादको फ्युजन नपढ ! कि कमरेड बन कि करप्टेड बन कमरेड करप्टेड हुदैन करप्टेड कमरेड हुदैन यो हुँदै नहुने वकवास… पुरा पढौ

कविता कसरी कविता बन्छ, धेरैलाई थाह छ । कसरी कविता बिग्रन्छ, यसबारे थोरैले सोचका हुन्छन् । के हुँदा कविता बिग्रन्छ भन्ने हेक्का कविले राख्यो भने कविता दुर्घटित हुँदैन । थप हौसला प्रगितयोगिताहरूमा पुरस्कारका रूपमा, बजारमा पाठकको मायाको रूपमा, तथा हृदयमा सन्तुष्टीको रूपमा पनि पाइन्छ नै । खासमा कविता निम्न अवस्थामा बिग्रन्छ । यसो भनिरहँदा नेपाली परिवेश र नेपाली कविताको पछिल्लो समयखण्डलाई दिमागका राखिएको छ । १. कसैको भनाइ वा तर्कलाई… पुरा पढौ

दर्शन, राजनीति र सौन्दर्य शास्त्रका प्रखर चिन्तक तथा विश्लेषक वैद्य किरण ‘चैतन्य’ अगम नामले पनि लेख्छन् । प्रगतिवादी समालोचना र दर्शन शास्त्रका ज्ञाता मानिने उनका आधा दर्जन कृतिहरू प्रकाशित छन् । साँढे ६ दशकको उमेरमा पनि उनी माक्र्सवादी दर्शनले सिकाएको बाटोमा युवा उर्जाका साथ यात्रारत छन् । समालोचक, सौन्दर्य चिन्तक चैतन्यसँग फडिन्द्र अकिञ्चनले गरेको कुराकानी यहाँ प्रस्तुत छ ः यहाँ नेपालको एउटा राजनीतिक दलको नेतृत्व तहमा हुनुहुन्, सौन्दर्यशास्त्री र प्रगतिवादी… पुरा पढौ

छोएन मलाई दशैंले पनि छोएन तिहारले पाएन टीका लगाउन मेरो अभागी निधारले मुटुका टुक्रा छोरा र छोरी नहुँदा काखमा छल्केर माया पोखियो होला आमाको आँखामा पुछेर धुलो लाइदिनु टीका दैलाको तस्वीरमा आशिर्बाद दिनु उदाओस् घाम भनेर तक्दीरमा सय र पत्री फूल फुल्यो होला घरमुनि पाखामा बैनीको गला रोकियो होला भैलिनी भाखामा बालिदेउ दियो तोरीको तेल पालामा भरिदेउ दाजैको कपाल नदुखोस् भनि कामना गरिदेउ ।  सिकागो , अमेरिका पुरा पढौ

नारायण कुमारका छोराछोरी पनि हेर्दाहेर्दै जवान भए । उनले आफू खाडी मुलुकमा दु:ख गरेर भएपनी छोराछोरीको लालनपालन र शिक्षामा कुनै कमि हुन दिएका थिएनन् । उनी छुट्टीमा घर आएका थिए त्यही बखत छोराछोरी पढ्ने कलेजले रजत जयन्तीमा सबै अभिभावकहरूलाई निमन्त्रणा गर्यो। नारायण कुमार पनि दर्शकदिर्घामा रहेर कार्यक्रम हेरेर रमाउन थाले। बिच बिचमा गायन र युगल नृत्यहरूले कार्यक्रमलाई थप रोचक बनाइरहेको थियोे । त्यसै क्रममा उनको छोरा एउटा युवती सँग युगल… पुरा पढौ