पोखराका पेट तथा कलेजो रोग विशेषज्ञ डा. शंकर बरालको अनुसन्धान सार (रिसर्च एब्स्ट्र्याक्ट) ले अमेरिकामा आयोजित अमेरिकन कलेज अफ ग्यास्ट्रोएन्टेरोलोजी (ACG) को ग्यास्ट्रोएन्टेरोलोजी सम्मेलनमा प्रेसिडेन्सियल अवार्ड प्राप्त गरेको छ।
डा. बरालको अनुसन्धान “A Rare Case of Rectal Malignant Melanoma” अर्थात् मलाशयमा हुने दुर्लभ क्यान्सर रेक्टल मेलानोमासम्बन्धी छ। करिब सात हजार अनुसन्धानमध्ये उनको अनुसन्धान सार छनोट भएर उक्त सम्मान प्राप्त गरेको हो। यो उपलब्धिले नेपाली चिकित्सकको अनुसन्धान क्षमता र नेपालको चिकित्सा क्षेत्रलाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा चिनाउन योगदान पुर्याएको छ।
यस अनुसन्धानमा डा. शंकर बरालसँगै डा. एन्जीला पोखरेल बराल, डा. अभिराज यादव र डा. दिलास्मा घर्ती मगर पनि सहभागी रहेका छन्। अनुसन्धानमा संलग्न चिकित्सकहरूको सामूहिक प्रयासले दुर्लभ क्यान्सरको पहिचान, निदान र उपचारसम्बन्धी महत्त्वपूर्ण विषयलाई अन्तर्राष्ट्रिय चिकित्सा समुदायसमक्ष प्रस्तुत गरेको छ।
रेक्टल मेलानोमा मलाशयमा देखिने दुर्लभ तर गम्भीर प्रकारको क्यान्सर हो। यो मेलानोमा क्यान्सरको असामान्य स्थानमा देखिने रूप हो, जसको समयमै पहिचान र उपचार हुन नसकेमा शरीरका अन्य भागमा फैलिन सक्छ। रोगको प्रकृति र अवस्था अनुसार यसले ज्यानसमेत जोखिममा पार्न सक्छ।
डा. बरालको अनुसन्धानले मलाशय तथा मलद्वारबाट रगत आउने समस्यालाई सामान्य पाइल्स मात्रै ठानेर बेवास्ता गर्न नहुने सन्देश दिएको छ। दिसा गर्दा रगत आउने समस्या पाइल्सका कारण मात्र नभई अन्य गम्भीर रोगको लक्षण पनि हुन सक्छ। त्यसैले आवश्यक परीक्षण गरेर रोगको वास्तविक कारण पत्ता लगाउनु महत्त्वपूर्ण हुन्छ।
विशेषज्ञको सल्लाहअनुसार कोलोनोस्कोपीमार्फत मलाशय तथा आन्द्राको परीक्षण गर्दा शङ्कास्पद घाउ वा अन्य असामान्य परिवर्तन पहिचान गर्न सकिन्छ। आवश्यक अवस्थामा बायोप्सी गरेर रोगको पुष्टि गरिन्छ। पोलिप भेटिएमा उपयुक्त अवस्थामा पोलिपेक्टोमी प्रविधिबाट हटाउन सकिन्छ। यद्यपि, मेलानोमाको उपचार भने यसको प्रकार, फैलावट र अवस्थाअनुसार छुट्टै निर्धारण गरिन्छ।
चिकित्सकहरूका अनुसार दिसामा रगत देखिएमा वा लामो समयसम्म मलद्वारसम्बन्धी समस्या भइरहेमा समयमै स्वास्थ्य परीक्षण गराउनु आवश्यक छ। प्रारम्भिक पहिचानले सही निदान र उपयुक्त उपचारको अवसर बढाउँछ।
डा. बरालको अनुसन्धानले दुर्लभ रोगको पहिचान, निदान र उपचारबारे चिकित्सा समुदायमा थप छलफल तथा सचेतना बढाउन सहयोग गर्ने अपेक्षा गरिएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलनमा नेपाली चिकित्सकको अनुसन्धान सम्मानित हुनु नेपालको चिकित्सा अनुसन्धान क्षेत्रका लागि पनि महत्त्वपूर्ण उपलब्धि हो।
